Nieuws

DUFAS waarschuwt voor risico’s cryptocurrencies

17-01-2018

Cryptocurrencies als bitcoin zijn een speculatiehype, die wordt versterkt door een niet aflatende media-aandacht. DUFAS waarschuwt voor de risico’s die zijn verbonden aan het speculeren met cryptocurrencies. Geld hierin steken is zeer risicovol vanwege het feit dat de cryptocurrencies net bestaan, door de forse koersschommelingen, als gevolg van de ingewikkelde technologie achter de virtuele munten, en vanwege het ontbreken van toezicht op de handel ervan.

Veel speculatie

Als betaalmiddel heb je weinig aan cryptocurrencies. Met stip de belangrijkste reden om cryptocurrencies te kopen is speculatie. De forse koersschommelingen van bitcoin en andere cryptomunten wijzen hierop (en mede daardoor zijn de cryptocurrencies niet als betaalmiddel te gebruiken).

Theo Kocken, hoogleraar risicomanagement aan de VU en CEO van Cardano verklaarde onlangs in Fondsnieuws de hype in cryptocurrencies door te wijzen ‘op de basale emoties hebzucht en angst en de neiging van de hersenen steeds bevestiging te vinden voor een ingenomen standpunt. In dit geval: de bitcoin is een goudmijn. Als gevolg hiervan worden de emoties steeds sterker en gaan ze ons gedrag domineren'. Op de financiële markten zie je volgens Kocken als gevolg hiervan 'positieve feedback loops' ontstaan. Een paar mensen geloven in het verhaal en beginnen met het kopen van de crypto currency. Als gevolg hiervan stijgt de koers, waardoor andere mensen denken: ‘zie je wel, het is een goudmijn’ en ook instappen. Dit laat de koers nog verder stijgen en trekt vervolgens nog meer mensen over de streep. Het is hier dus vooral het gevoel en niet de ratio die overheerst, aldus de hoogleraar. 'Over de waardering van de bitcoin kun je namelijk niks zeggen, want er zit niks onder dus er zijn geen multipliers. De tulpenmanie was al lachwekkend, maar dit is echt bubbelgeschiedenis in de maak.'

De meeste mensen doen dit zonder voldoende kennis van cryptocurrencies, de markt en de onderliggende techniek. De economische basis van de cryptomunten is twijfelachtig, waardoor het lastig is hun reële waarde in te schatten. Dat maakt geld steken in deze munten al snel tot een gok.

Cryptocurrencies zijn niet gereguleerd

Het vertrouwen in bitcoin en andere cryptocurrencies is zeer veranderlijk omdat niemand garant staat voor de waarde. Cryptocurrencies zijn ongereguleerde vormen van virtueel geld. Bitcoin onderscheidt zich van traditioneel geld doordat het geen centrale uitgever kent die aansprakelijk kan worden gesteld als dat nodig zou zijn. Toezicht op digitale munteenheden ontbreekt. Door het gedereguleerde netwerk van cryptocurrency valt de virtuele munt onder geen enkel garantiestelsel of toezicht. En ongereguleerd geld wordt niet verzekerd door een bank of een verzekeraar. Zo’n dertig procent van de bitcoins is verloren gegaan door verlies van wachtwoorden of harde schijven. Je kan nergens heen als je de code van een cryptomunt kwijtraakt. Wie een hacker op bezoek krijgt, kan zomaar zijn hele ingelegde vermogen verliezen. Cryptocurrencies zijn anoniem en kunnen niet worden gecontroleerd op witwaspraktijken en de financiering van terroristische activiteiten.

Cryptocurrencies zijn geen wettig betaalmiddel

Cryptocurrencies zijn, anders dan de naam suggereert, geen wettig betaalmiddel. Evenmin zijn het financiële producten, zodat (het als tussenpersoon betrokken zijn bij) de aan- of verkoop van cryptovaluta’s, of het verrichten van diensten met betrekking tot het bewaren of beheren van tegoeden in cryptovaluta’s niet wordt gereguleerd onder de Wet op het financieel toezicht (Wft).

Een slimme programmeur kan een cryptocurrency ontwikkelen

Doordat cryptocurrencies niet worden gereguleerd door een overheid of bank, kan elke handige programmeur zijn eigen cryptocurrency maken. Er zijn nu meer dan 1300 verschillende cryptocurrencies, meer dan zes keer zoveel als het aantal officieel erkende valuta's. Het einde van deze wildgroei aan digitale munten is nog niet in zicht. De ene munt komt snel op, terwijl de ander een zieltogend bestaan leidt.

Crypto-tokens

Naast de cryptocurrencies zijn er afgeleide cryptovaluta die op blockchains worden gebouwd. Zij worden gebruikt bij een ICO, de afkorting voor Initial Coin Offering, Het gaat om een emissie van specifieke crypto-tokens, een soort virtuele tegoedbonnen, voor het financieren van projecten of een nieuwe onderneming voor de ontwikkeling van vaak decentrale applicaties. De ICO is meestal publiek en iedereen kan deze nieuwe crypto-tokens kopen voor crypto-currencies als ethers, bitcoins en litecoins. Vaak geven ze een stemrecht en zijn ze via een eigen blockchain en smart contract volledig geprogrammeerd om onder andere een uitbetaling te geven wanneer het project winst oplevert.

Er zijn grote risico’s verbonden aan het investeren in een ICO. Het is heel moeilijk voor een belegger te bepalen of een project haalbaar is of mogelijk zelfs een vorm van oplichting is. De werking en betrouwbaarheid van een ICO en een crypto-token moet vooraf goed worden onderzocht.

AFM

De AFM heeft recent niet alleen gewaarschuwd voor de risico’s die verbonden zijn aan cryptocurrencies,ICO’s en crypto-tokens. Ook benadrukt de AFM dat beleggingsondernemingen een algemene zorgplicht hebben bij het aanbieden van bitcoin-futures aan (retail) beleggers in Nederland. Financiële instellingen die bitcoins aanbieden of bemiddelen voor hun klanten, begeven zich daarmee uit oogpunt van aansprakelijkheid op glad ijs.

Terug naar nieuws